CAM 1
--
CAM 2
--

Politie gaat drones inzetten: mag dat?
11-01-2016

De politie is piloten aan het opleiden voor drones: onbemande vliegende apparaten met een camera. Dit soort nieuwe technieken leveren ook altijd nieuwe dilemma's op over privacy. Moeten burgers hun verwachtingen omtrent privacy aanpassen aan de nieuwe mogelijkheden?

Martin Hemmer, van AKD advocaten en notarissen, werd over de privacy-aspecten van drones bij de  politie geïnterviewd door de NOS. Hij schreef er ook een blog over. Hemmer benadrukt dat er net als bij andere opsporingsmiddelen een afweging moet worden gemaakt tussen het belang van de opsporing en de schending van de privacy van 'derden' die ook in beeld komen. "Overal en zomaar een drone inzetten mag natuurlijk niet. Maar naarmate de techniek voortschrijdt zal de politie daar ook gebruik van willen maken. Als het proportioneel is, mag het."

Rechten van anderen
Bijzonder aan de drone is dat ook mensen die niets met de verdachte te maken hebben in hun privacy geschaad kunnen worden. Dat betekent dat de afweging van de voor- en nadelen anders kan uitpakken dan bij andere opsporingsmiddelen. Want tot op heden werden de meeste opsporingsmiddelen vooral afgewogen ten opzichte van de rechten van de verdachte: hier gaat het steeds meer om de rechten van anderen. Hemmer: "Daarom moeten er goede controlemechanismen zijn. Er is in elk geval een afweging van het OM of de rechter-commissaris nodig voordat een drone kan worden ingezet voor opsporing. En bij openbare orde doelen, zoals bij Koningsdag, zal er een redelijkheidsafweging moeten plaatsvinden."

Warmtebeeld
Soms is de oplossing wat minder voor de hand liggend, maar wel haalbaar. Je kunt drones immers ook uitrusten met camera's die alleen een warmtebeeld maken. Je hoeft bij openbare orde doelen vaak niet te weten wie in beeld is, maar alleen maar inzicht te hebben in hoeveel mensen er zijn.

Redelijke verwachting
Hemmer: "De inzet van drones levert altijd een beperking van vrijheden op. Interessant is dat bij de afweging of het is toegestaan ook de 'redelijke verwachting' die wij als burgers hebben meeweegt. Dertig jaar geleden hoefde niemand te verwachten dat hij of zij op straat zou worden gefilmd. Naarmate de techniek voortschrijdt kan je je afvragen of de burger die verwachting moet aanpassen of dat er drempels moeten worden opgeworpen voor dit soort nieuwe instrumenten. We moeten ons ook realiseren dat een drone niet uniek is qua privacyschending. Ook als een telefoon van een verdachte wordt afgeluisterd wordt de privacy van iedereen die dat nummer belt geschonden - ook als ze niks met die verdachte of zijn criminele activiteiten te maken hebben."

Heimelijk filmen
Heimelijk een camera gebruiken is in principe verboden in het Wetboek van Strafrecht. Als het gebruik van een drone niet wordt aangekondigd is sprake van heimelijk cameratoezicht. "Maar het is pas verboden als het ook wederrechtelijk is. En als er een goede rechtvaardiging is om het gebruik van de drone niet bekend te maken, is het wellicht niet wederrechtelijk."

Lees het blog 'Drones, (privé-) satellieten en privacy by design' van Martin Hemmer of beluister het interview hier (het fragment over drones begint bij minuut 33:00).

Dossiers: Drones, Privacy, Politie

Deel

ShareThis

Lees ook